۱۳ فوریهٔ ۲۰۲۶ – یک مرور جدید که در مجله Diabetes & Metabolic Syndrome: Clinical Research & Reviews منتشر شده است، نشان می ‌دهد که تمرینات ساده و بدون تحمل وزن برای اندام‌ های تحتانی می ‌توانند به‌ طور قابل‌ توجهی قدرت عضلانی، کنترل قند خون و سلامت عروقی را بهبود دهند، به‌ ویژه در افرادی که قادر به انجام تمرینات معمولِ تحمل وزن نیستند.

این مرور که به سرپرستی دکتر راجو وایشیا، جراح ارتوپدی ارشد در بیمارستانIndraprastha Apollo  در هند انجام شده است، تمرینات سادهٔ مقاومتی اندام تحتانی (SRAs)، حرکت ‌های soleus push-up(SPUs)  و تمرینات کششی را به‌ عنوان ابزارهای عملی برای بهبود شاخص ‌های متابولیک ارزیابی نموده است. این تمرینات در حالت نشسته یا نیمه‌ خوابیده قابل انجام‌ هستند و نیاز به راه ‌رفتن، دویدن یا تحمل وزن کامل بدن ندارند؛ بنابراین برای افراد مبتلا به اختلالات اسکلتی ‌عضلانی، بیماری ‌های قلبی‌–‌ریوی، سالمندان، بیماران مزمن یا افرادی با سبک زندگی بسیار کم ‌تحرک مناسب هستند.

دکتر وایشیا، گفت: «ما اغلب سالمندان، بیماران در حال بهبودی از آسیب‌ها و افراد مبتلا به بیماری‌ های مزمن را می ‌بینیم که قادر به انجام تمرینات پرفشار یا تحمل وزن نیستند. مرور ما نشان می ‌دهد که حرکات ساده و کم‌ فشار پا- مانندsoleus push-up[1] در حالت نشسته- می ‌توانند عضلات را فعال نگه دارند و با حداقل خطر و تقریباً بدون نیاز به تجهیزات، به حفظ قدرت عضلات کمک کنند».

نویسندگان یک مرور روایتی از کارآزمایی‌ های تصادفی ‌سازی‌ شده، مطالعات کوهورت و مداخلات پایلوت انجام دادند که از پایگاه‌ های علمی معتبر استخراج شده بود.

نتایج تحلیل شامل موارد زیر بود:

·  قدرت متوسط عضلات اندام تحتانی با کاهش ۳۲ تا ۳۵ درصدی خطر دیابت نوع ۲ همراه بود.

·  قطع نشستن طولانی با سه دقیقه فعالیت مقاومتی ساده هر ۳۰ دقیقه، پاسخ انسولین را ۲۶ درصد کاهش داد.

·  حرکت Soleus push-ups، قند خون پس از غذا را ۳۹ تا ۵۲ درصد کاهش داد و پاسخ انسولین را در تست تحمل گلوکز خوراکی تا ۶۰ درصد پایین آورد.

·  کشش غیرفعال به ‌طور حاد قند خون را ۲۴ تا ۲۸ میلی گرم در دسی لیترکاهش داد.

·  کشش منظم جریان خون فمورال را حدود ۳۰ درصد و توانایی اتساع رگ ها و افزایش جریان خون(flow-mediated dilation)را حدود ۲۵ درصد بهبود داد که نشان‌ دهندهٔ عملکرد بهتر عروقی است.

پروفسور آنوپ میسرا، مدیر بخش غدد و متابولیسم در بیمارستانFortis C-Doc  و نویسندهٔ مسئول مقاله، بر اهمیت گسترده ‌تر این یافته ‌ها تأکید کرد. او توضیح داد که قدرت عضلات اندام تحتانی ارتباط نزدیکی با متابولیسم گلوکز، تعادل، پیشگیری از سقوط و استقلال عملکردی دارد. بنابراین، فعالیت‌ های مقاومتی ساده که نیاز به ایستادن یا تجهیزات سنگین ندارند می‌ توانند به‌ عنوان بخشی ارزشمند از توصیه‌ های سلامت عمومی، به‌ ویژه برای جمعیت ‌های عمدتاً کم ‌تحرک، مطرح شوند.

مکانیسم‌ های فیزیولوژیک احتمالی این اثرات شامل فعال‌ سازی مسیرهای AMPK، افزایش برداشت گلوکز وابسته به GLUT4، ترشح مایوکاین ‌ها و بهبود عملکرد اندوتلیال است.

اگرچه این یافته‌ ها امیدوارکننده‌ هستند، نویسندگان خواستار کارآزمایی‌ های بزرگ ‌تر و طولانی ‌مدت ‌تر برای تعیین اثرات پایدار این تمرینات بر کنترل قند خون و کاهش خطر قلبی–عروقی شدند. با این حال، پیام کلی مرور روشن است: حتی برای افرادی که قادر به انجام ورزش ‌های هوازی سنتی نیستند، حفظ سلامت متابولیک ممکن است از طریق گنجاندن حرکات ساده، ایمن و قابل‌ دسترس اندام تحتانی بصورت نشسته یا نیمه خوابیده در زندگی روزمره، قابل دستیابی باشد.

منبع:

https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/low-impact-leg-exercises-linked-to-35-percent-lower-diabetes-risk-indian-researchers-find-164589